Tarımda Kendi Nam ve Hesabına Bağımsız Çalışanların Sigortalılıkları

Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında sigortalı sayılanlardan tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanların sigortalılıkları, bağlı oldukları ziraat odalarınca, veya kendileri tarafından Kuruma bildirilmektedir. Bir yıl içinde bildirimin yapılması halinde ilgili odaya kayıt tarihinden, bu süre içinde bildirimin yapılmaması halinde ise bildirimin Kuruma yapıldığı tarihten itibaren sigortalılık başlatılır.

Oda kayıt tarihinden itibaren bir ay içinde bildirimin yapılması zorunludur.

Bu kapsamda olanların sigortalılık bildirim yükümlülüğü, tarımsal faaliyetin tespitine esas kayıtları tutmakla yükümlü kurum/kuruluşlardadır.

Bildirim yükümlüsü kuruluşların bildirimde bulunmaması ya da geç bildirimde bulunması halinde sorumlu kurum/kuruluşa idari para cezası uygulanacaktır. 

2022 yılı için, tarım sigortalılarının ödemeleri gereken aylık prim tutarı; diğer 4/1-b kapsamındaki sigortalılardan farklı olarak 30 gün üzerinden değil, prime esas günlük kazanç tutarının 29 katı üzerinden hesaplanmaktadır. Prime esas kazancın hesaplanacağı gün sayısı her yıl bir puan artırılarak 2023 yılında 30 güne ulaştığında sabitlenecektir. Buna göre 2022 yılı için, asgari ücret üzerinden prime esas kazanç beyanında bulunan bir sigortalının ödemesi gereken aylık prim tutarı: 5.004 TL × %34,5 × 29 ÷ 30= 1.668,83 TL’dir.

Prim borçları, borcun ait olduğu ayı takip eden ayın son gününe kadar Kurumun anlaşmalı olduğu Banka, Kredi kuruluşu, PTT vasıtasıyla ve internet üzerinden e-SGK aracılığıyla ödenebilmektedir. 

Teşvik uygulamasından faydalanan ve faydalanmayan sigortalıların aylık ödemeleri gereken asgari ve azami prim tutarları şu şekildedir:

STATÜ (4/1-b-4)

EN DÜŞÜK AYLIK PRİM (TL)

EN YÜKSEK AYLIK PRİM (TL)

Çiftçiler*

1.668,83

12.516,26

Teşvikli Tutar (5 Puanlık İndirim Uygulaması İle)

1.426,97

10.702,31

Aylık Sağlanan Kazanç

241,86

1.813,95


* Tarım sigortalılarının 2022 yılı için aylık 29 gün üzerinden prim ödemeleri gerekmektedir.

Tarımda kendi adına ve hesabına faaliyette bulunan sigortalıların prim borçları, toplam prim borç tutarını aşmamak kaydı ile sattıkları ürün bedellerinden kesinti yapılmak suretiyle de tahsil edilebilmektedir. Tarımsal kesinti uygulaması; ürün satışı sırasında firmaların satın almış oldukları ürün bedelinden belirlenmiş oranda (%2) kesinti yaparak bu tutarı sigortalının prim borcuna mahsup edilmek üzere SGK’ya göndermesi işlemidir. Prim borcu bulunmayan sigortalılardan ürün satışı sırasında kesinti yapılmamaktadır.

2022 yılından itibaren yürürlüğe giren yeni düzenleme ile kendi adına ve hesabına tarımsal faaliyette bulunan sigortalılar önceden olduğu gibi primlerini aylık olarak ödemeye devam edebilecekleri gibi ait olduğu yılın Ocak-Haziran dönemi primlerini Temmuz ayı sonuna, Temmuz-Aralık dönemi primlerini de takip eden yılın Ocak ayı sonuna kadar gecikme cezası ve gecikme zammı olmaksızın ödeyebilmektedirler.